القصص
القصص
نووسین
وەرگێڕانەکان
کرتە لە وشەیەکی عەرەبی بکە: خوێندنەوە، پێکهاتە و ڕەگەکەی دەردەکەوێت.
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
- بورهان محەمەد ئەمینسهرنجی سهرهتای سوورهتی (البقره) بده.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوه چهند ئایهتێكه له ئایهتهكانی ئهم قورئانه ڕوون و ئاشكرایه.
- بورهان محەمەد ئەمینئێمه ههندێك له ههواڵ و بهسهرهاتی گرنگی ڕاست و نهگۆڕی موسا و فیرعهون دهخوێنینهوه بهسهرتدا، بۆ ئهوهی سوود بگهیهنین به گهلێك كه بڕوا دههێنن (تا ببێته پهندو ئامۆژگاری).
- بورهان محەمەد ئەمینبێگومان فیرعهون زاڵ و دڕنده بوو له وڵتهكهیدا، خهڵكهكهی پارچه پارچه كرد (جیاوازی خسته نێوانیانهوه)، دهستهیهكیانی دهچهوساندهوه و لوازی دهكردن، منداڵه نێرینهكانی سهردهبڕین، كچان و ئافرهتانی (بهزهلیلی دههێشتهوه)، بهڕاستی ئهو ستهمكاره یهكێك بوو لهوانهی تۆوی خراپی دهچاند.
- بورهان محەمەد ئەمینئێمهش دهمانهوێت دهروو بكهینهوه له چهوساوهكان و منهتی خێر بكهین بهسهر لوازكراوهكاندا له وڵتداو دهمانهوێت بیانكهینه پێشهواو بیانكهینه میراتگری سامان و دهساڵتی ستهمكاران.
- بورهان محەمەد ئەمینههروهها دهمانهوێت پایهداریان بكهین و دهسهڵتیان بچهسپێنین له وڵتداو، ئهوه پێش بهێنین بۆ فیرعهون و هامان و سهربازانیان كهلێی دهترسان (ئهم بهڵێنه خواییه بهویستی پهروهردگاری باڵدهست دووباره دهبێتهوه بۆ ئیمانداران له بارودۆخی تایبهتی و گونجاودا).
- بورهان محەمەد ئەمینئێمه دایكی موسامان ئاگاداركرد، كه شیری بداتێ و (پێمان وت) جا كاتێك مهترسیت پایدا كرد لهوهی كه پێی بزانرێت فڕێی بدهره ڕووباری (نیلهوه) نه بترسه (لهوهی تووشی بهڵ ببێت) نه خهفهتیشی بۆ بخۆ، چونكه ئێمه بهڕاستی دهیگێڕینهوه بۆ ڵت و لهئایندهشدا دهیكهین بهیهكێك له پێغهمبهره پهیامدارهكان.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوسا ئیتر دارو دهستهی فیرعهون ههڵیان گرتهوه، تا سهرهنجام ببهێته دوژمن و خهفهت بۆیان، بهڕاستی فیرعهون و هامان و سهربازهكانیان گوناهكارو تاوانبار و ههڵه بوون.
- بورهان محەمەد ئەمین(كاتێك فیرعهون موسای ساوای بینی فهرمانی كوشتنی دهركرد) خێزانهكهی نهیهێشت و وتی: هیوادارم ببێته مایهی خۆشحاڵی و چاوروونی بۆ منیش و بۆ تۆش، مهیكوژن، بهڵكو لهئایندهدا سوودمان پێ بگهیهنێت، یان دهیكهینه كوڕی خۆمان، له كاتێكدا ئهوان ههر پێی نازانن و ههستی پێ ناكهن.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوسا دایكی موسا ههستی بهبێتاقهتی و به بۆشاییهكی زۆر دهكرد له دڵ و دهرونی خۆیدا، بهڕاستی خهریك بوو ڕازهكه ئاشكرا بكات، ئهگهر ئێمه دڵیمان دامهزراو نهكردایه تا لهو كهسانه بێت كه بڕوایان به بهڵێنی خوا ههیه.
- بورهان محەمەد ئەمینپاشان بهخوشكهكهی موسای وت: بڕۆ به شوێنیدا، (دوای تاوێك) له كهنارێكهوه (موسای بهباوهشی ئافرهتێكهوه) بینی، ئهوان ههستیان بهوه نهكرد (كه خوشكهكهی چاودێری دهكات).
- بورهان محەمەد ئەمینئێمه پێشتر ههرچی ئافرهتی شیردهره لهومان حهرام كرد، خوشكهكهی (بهمهی زانی حهكیمانه له كۆشك نزیك بۆوه) وتی: ئایا ناونیشانی ماڵێكتان پێ بڵێم كه ئهو مناڵهتان بۆ بهخێو بكهن، دڵسۆزو میهرهبانیش بن بۆی.
- بورهان محەمەد ئەمینبهو شێوهیه گێرامانهوه بۆ لای دایكی تا دڵنیاو دڵ ئارام بێت و چاوی بهدیتنی ئاسوده ببێت ئیتر خهفهت نهخوات و لای ڕوون بێت كه بهڵینی خوا حهق و ڕاسته، بهڵام زۆربهی (ئهو خهڵكه) نازانن و ههستی په ناكهن.
- بورهان محەمەد ئەمین(دوای چهند ساڵ) كاتێك تهمهنی گهیشته ئهوپهری هێزو توانایی، ئێمهش حیكمهت و دانایی و زانیاریمان پێبهخشی، ههر بهو شێوهیه پاداشتی چاكهكاران دهدهینهوه.
- بورهان محەمەد ئەمین(موسا) لهكاتی غهفڵهتی خهڵكی شاردا خۆی كرد به شهقام و بازاردا، بینی دوو پیاو شهڕ دهكهن، ئهمهیان له تایفهی خۆیهتی و ئهمهشیان له دهستهی دوژمنهكهیهتی (سهربازی فیرعهونه)، ئهوهی خزمی خۆی بوو موسای بینی هاواری لێكرد كه فریای بكهوێت و زاڵی بكات به سهر دوژمنهكهیدا، موساش بهپهله چوو بهدهمیهوه بۆكزهكی ماڵی به كابرای (قبطی دا)و كوشتی، موسا پهشیمان بۆوه لهبهر خۆیهوه وتی: ئهم كاره شهیتان پێی كردم (من نهمدهویست بیكوژم) به ڕاستی شهیتان دوژمنێكی گومڕاو ئاشكرایه.
- بورهان محەمەد ئەمین(ئینجا دهستهكانی بهرز كردهوه و) وتی: پهروهردگاره من بهڕاستی ستهمم له خۆم كرد كاتێك له دهستم دهرچوو ئهو كابرایهم كوشت، لێم ببووره و بمبهخشه، جا خوای میهرهبانیش لێی خۆشبوو، بێگومان ئهو زاتێكی لێخۆشبوو میهرهبانه.
- بورهان محەمەد ئەمین(موسا ههستی كرد پهروهردگاری نزای گیرا كردوه بۆیه) وتی: پهروهردگارا مادهم ئاوا نازو نیعمهتی لێخۆش بوونت به سهردا ڕژاندم، من ئیتر ههرگیز نابمه پشتیوان بۆ تاوانكاران.
- بورهان محەمەد ئەمینبههۆی ئهوهو ترس و بیم دایگرت و بهشاردا دهسوڕایهوه و چاودێری دهكرد، كوتوپر كابرای كه دوێنێ فریای كهوت، هاواری لێكرد فریام بكهوه! موسا چوو به هاواریهوهو پێی وت: بهڕاستی تۆ كابرایهكی شهرهنگێز و گێچهڵ گێڕی ئاشكرایت.
- بورهان محەمەد ئەمینكاتێك موسا ویستی هێرش بكاته سهر ئهوهی كه دوژمی ههردووكیانه (واته قبطیهكه، كابرا) وتی: ئهی موسا دهتهوێت منیش بكوژیت وهك ئهو كهسهی دوێنێ كوشتت، دیاره تۆ ههر دهتهوێت ببیته زۆردار له زهویدا ناتهوێت بچیته ڕێزی ئهو كهسانهوه كه چاكهكارن.
- بورهان محەمەد ئەمین(دوای ماوهیهك) لهوپهڕی شارهوه پیاوێكی (ئیماندار كه له خزمانی فیرعهون بوو) به پهله هات و وتی: ئهی موسا (فریای خۆت بكهوه) بهڕاستی دارو دهستهی فیرعهون دانیشتوون و نهخشه دهكێشن تا بتكوژن، تا زووه دهرچۆ و ئێره بهجێ بهێڵه، بێگومان من له دڵسۆزانم بۆ تۆ.
- بورهان محەمەد ئەمینموسا له شار دهرچوو بهترس و بیمهوه، ههر سهیری ئهملاو ئهولای خۆی دهكرد، لهبهر خۆیهوه دهیوت: پهروهردگارا له دهست قهومی ستهمكار ڕزگارم بكه.
- بورهان محەمەد ئەمینكاتێك ڕووی كرده شاری مهدیهن (دووباره ڕووی كرده پهروهردگاری و) وتی: ئومێدهوارم كه پهروهردگارم ڕێنموویم بكات بۆ شوێن و جێگهیهكی ڕاست و دروست (دوور له كێشه و ناخۆشی).
- بورهان محەمەد ئەمینكاتێك گهیشته ئاوهكهی مهدیهن خهڵكێكی بینی ماڵاتهكانیان ئاودهدا، لهولاشهوه دوو ئافرهتی بینی كه بهخۆیان و مهڕهكانیانهوه دووره پهرێز وهستا بوون، بۆیهلێیان چووه پێشهوه و پرسی و وتی: ئهوه ئێوه بۆچی لێره وهستاون؟ كێشهتان چیه وادوورهپهرێزن؟ ئافرهتهكان وتیان: ئێمه ناتوانین ماڵاتهكهمان ئاوبدهین، ههتا شوانهكان نهرۆن و چۆڵی نهكهن، باوكیشمان پیرهمێردێكی بهساڵا چووه.
- بورهان محەمەد ئەمینموسا مهردانه، شوانهكانی بڕدا و ماڵاتهكهیانی ئاودا و بهڕێی كردن، دوایی پشتی تێكردن و چووه ژێر سێبهرهكه و نزای كردو وتی: پهروهردگارا بهڕاستی تۆ خێرو بێری زۆرت بهسهردا ڕژاندووم، بهڵام هێشتا ههژارم و ئاتاجی بهخششی زیاترم.
- بورهان محەمەد ئەمیندوای تاوێك یهكێك له كچهكان هات بۆ لای موسا زۆر بهشهرم و حهیاوه دهرۆیشت به ڕێگهدا، كه گهیشته لای پێی وت: باوكم بانگت دهكات و حهز دهكات پاداشتی ئهو چاكهو ئاودانی ماڵاته كه بۆ ئێمهت ئهنجامدا، بداتهوه...، كاتێك موسا گهیشته لای باوكیان، دوای حهوانهوه ههموو بهسهرهاتهكهی خۆی بۆ گێرایهوه باوكی كچهكان وتی: مهترسه، تۆ ئیتر ڕزگارت بوو له دهست قهومی ستهمكار.
- بورهان محەمەد ئەمینیهكێك له كچهكان وتی: بابه بۆ به كرێی ناگریت، چونكه بهڕاستی چاكترین كهسێك كه تۆ بیگریت به كرێ، ئهم پیاوه بههێزو ئهمین و دهسپاك و دهروون پاكهیه.
- بورهان محەمەد ئەمینباوكیان پێشنیارهكهی پێ باش بوو بۆیه وتی: من پێم چاكه بتكهم به كوڕی خۆم، به زاوای خۆم، یهكێك لهم دوو كچهت لێ ماره بكهم بهمهرجی ئهوهی ههشت ساڵ لای من كار بكهیت، خۆ ئهگهر ده ساڵیشت برده سهر ئهوهچاكهی خۆته، منیش نامهوێت بێزارت بكهم و زۆرت بۆ بهێنم، دهمبینیت ئهگهر خوا بیهوێت له چاكان دهبم؟
- بورهان محەمەد ئەمینموسا پێشنیارهكهی لا پهسهند بوو بۆیه وتی: ئهم پهیمانه له نێوان من و تۆدایه، من پێی ڕازیم، بهڵام ههركام لهو ماوانهم بۆ تهواوكرا با ستهمم لێ نهكرێت و ئازادبم، خوای گهورهش شایهت و ئاگایه بهوهی كه دهیڵێین و بڕیاری لهسهر دهدهین.
- بورهان محەمەد ئەمینجا كاتێك موسا ماوهی دیاریكراوی بهسهر برد و (بڕیاری گهڕانهوهیدا، له شهوێكی ساردا) لهلایهكی كێوی طوردا ئاگرێكی بهدی كرد، بهخێزانهكهی وت: ئێوه لێره بن، من بهڕاستی تروسكایی ئاگرێك دهبینم بهڵكو بچم ههواڵێكتان بۆ بهێنمهوه، یان چڵۆسكێك ئاگرتان بۆ بهێنم تا خۆتانی پێ گهرم بكهنهوه.
- بورهان محەمەد ئەمینكاتێك كه موسا له ئاگرهكه نزیك بۆوه له كهناری لای ڕاستی دۆڵهكهوه له شوێنێكی پیرۆزهوه له پاڵ درهختهكهوه بانگی لێكرا ئهی موسا: (ئهوهی گفتوگۆت لهگهڵدا دهكات) ئهوه بهڕاستی منم (الله) كه پهروهردگاری ههموو جیهانیانم.
- بورهان محەمەد ئەمینئینجا فهرمووی: عهساكهشت فڕێ بده، (كاتێك فرێیدا موسا) بینی زۆر به خێرایی دهجوڵێتهوه وهكو تووله مار، ههڵهات و ئاوڕی نهدایهوه، خوا فهرمووی ئهی موسا وهره و مهترسه بهڕاستی تۆ لهو كهسانهیت كه ئهمین دهبیت و له ترس بهدووریت.
- بورهان محەمەد ئەمینئینجا دهستت بخهره بن باخهڵتهوه، بهشێوهیهكی سپی (وهكو بلوور، دهستت خۆی دهنوێنێت)بێگهرد و بێ پهڵه و بێ عهیب، ههروهها بازووهكانت بهێنهرهوهیهك و لهسهر سینه و دڵتی دابنێ، ترس و بیمت نامێنێت، ئهم دوو (معجزه) یه دوو باڵگهن لهلایهن پهروهردگارتهوهبۆ سهر فیرعهون و دارو دهستهی، بهڕاستی ئهوانه قهومێكی یاخی و نالهبارو تاوانبار بوون.
- بورهان محەمەد ئەمینموسا وتی: پهروهردگارا خۆت دهزانیت كه بێگومان من كهسێكم لێ كوشتوون، دهترسم بمكوژنهوه.
- بورهان محەمەد ئەمینهاروونی براشم زمان پاراوتره له من، ئهویش لهگهڵ من ڕهوانه بكه، بۆ ئهوهی پشتیوانیم لێ بكات و پشتگیرم بێت و بهڕاستدانهرم بێت، چونكه من بهڕاستی دهترسم بروام پێنهكهن.
- بورهان محەمەد ئەمینخوا فهرمووی: ئێمه پشت و بازووی تۆ بههێز دهكهین بههۆی براكهتهوه و دهسهڵاتێكتان پێ دهبهخشین كه نهتوانن بێنه سهرتان، جا بههۆی موعجیزهكانمانهوه ههردووكتان و ههموو شوێنكهوتوانتان سهركهوتوو و زاڵن.
- بورهان محەمەد ئەمینكاتێك موسا به موعجیزه ئاشكراكانمانهوه ڕووبهروویان بۆوه، وتیان: ئهمه ههر جادوویهكی دهست ههڵبهسته و شتێكی تر نی یه، ئێمه له باوو باپیرانی دێرینمانهوه ههواڵی یهكتاناسی و پێغهمبهران و قیامهت و لهو بابهتانهمان نهبیستووه.
- بورهان محەمەد ئەمینموسا وتی: پهروهردگارم خۆی چاك دهزانێت كه كێ لهلایهن ئهوهوه بهرنامهی هیدایهتی هێناوه، سهرهنجامیش بهههشت بۆ كێ دهبێت، بهڕاستی ستهمكاران سهرفراز نابن.
- بورهان محەمەد ئەمینفیرعهون سهركهشانه وتی: ئهی خهڵكینه من كهسی تر شك نابهن كه شایستهبێت بهوهی خواتان بێت جگه له خۆم، ئهی هامان تۆ له گڵ خشتی سوورهوه كراوم بۆ دروست بكه و قهڵایهكی بهرزو پتهوم بۆ بینا بكه باڵكو پیایدا سهربكهوم تا خوای موسا ببینم ههرچهنده من بهڕاستی بڕوام وایه له ڕیز درۆزنهكاندایه...!!
- بورهان محەمەد ئەمینفیرعهون و سهربازان و دهست و پێوهندی به ناحهق لهسهر زهوی (مصر) دا فیزیان كرد و خۆیان به گهوره زانی و گومانیان وابوو كه بۆ لای ئێمه ناهێنرێنهوه.
- بورهان محەمەد ئەمینسهرهنجام ئێمه خۆی و سهربازان و دهست و پێوهندیمان پێچایهوه و فرێمان دانه ناو دهریاكهوه، سهرنج بده و تهماشا بكه و بزانه: چۆن بوو سهرئهنجامی ستهمكاران.
- بورهان محەمەد ئەمینئێمه ئهوانمان كرد بهچهند پێشهوایهك كه بانگی خهڵكی دهكهن بۆ ناو ئاگر، له ڕۆژی قیامهتیشدا سهركهوتوو نابن.
- بورهان محەمەد ئەمینههر لهم دنیادا نهفرینمان خسته شوێنیان، له ڕۆژی قیامهتیشدا ئهوانه زۆر ئێسك تاڵ و ڕووخسار ناشیرینن.
- بورهان محەمەد ئەمینسوێند به خوا ئێمه تهوراتمان بهخشی به موسا، دوای ئهوهی كه قهومه پێشووهكانمان له ناوبرد، (چونكه یاخی بوون) تا ببێته هۆی بهرچاو ڕوونی و هیدایهت و ڕێنموویی و ڕهحمهت و میهرهبانی بۆ خهڵكی، بۆ ئهوهی یاداوهری وهربگرن و تێفكرن.
- بورهان محەمەد ئەمینئهی پێغهمبهر (ص) تۆ له بهشی ڕۆژئاوای كێوی طوردا نهبوویت كاتێك پهیامی خۆمان ڕاگهیاند به موساو فهرمانمان پێدا، یهكێكیش نهبوویت له ئامادهبووانی ئهو ڕووداوه.
- بورهان محەمەد ئەمینبهڵام ئێمه چهندهها نهوهمان هێنایه كایهوه و تهمهنێكی زۆر تێپهڕی بهسهریاندا، ههروهها وهنهبێت تۆ له ناو دانیشتووانی شاری مهدیهندا نیشتهجێ بوو بیت و ئایهتهكانی ئێمه بهسهریاندا بخوێنیتهوه، بهڵكو ههر ئێمهین كه پێغهمبهران ڕهوانه دهكهین، (بۆ پهندو ئامۆژگاری بۆ تۆی باس دهكهین)
- بورهان محەمەد ئەمینههروهها له لای كێوی طوریشهوه نهبوویت كاتێك بانگمان له موسا كرد، باڵكو ئهوه ڕهحمهتی تایبهتی بوو لهلایهن پهروهردگارتهوه كه تۆمان كرد به پێغهمبهر، تا قهومێك بێدار بكهیتهوه كه پێش تۆ بێداركهرهوهیهكیان بۆ ڕهوانه نهكراوه بۆ ئهوهی یاداوهری وهربگرن و تێ بفكرن و لهو بهسهرهاتانه سوود وهربگرن.
- بورهان محەمەد ئەمینخۆ ئهگهر ئهو خاڵكه تووشی بهڵایهك ببونایه (پێش ڕهوانهكردنی تۆ ئهی محمد (ص)) بههۆی گوناهو تاوان و دهست پێشغهری خراپیانهوه، ئهوه دهیانوت: پهروهردگارا: نهدهبوو پێغهمبهرێكمان بۆ ڕهوانه بكهیت تا شوێنی بهرنامه و ئایهتهكانی تۆ بكهوتینایهو له ڕیزی ئیمانداراندا بووینایه؟!
- بورهان محەمەد ئەمینكهچی كاتێك حهق و ڕاستیان بۆ هات لهلایهن ئێمهوه، وتیان: نهده با موعجیزهیهكی پێ بدرایه ههروهكو ئهوهی كه درابوو به موسا، مهگهر ئهو جوولهكانه كاتی خۆی بێ باوهڕ نهبوون بهوهی به موسا بهخشرابوو؟ وتیان: ئهمانه دوو جادوون پهیدا بوون كه پشتگیریی یهكتر دهكهن و دهیان وت: بهڕاستی ئێمه باوهرمان به هێچ كامیان نیه.
- بورهان محەمەد ئەمین(ئهی پێغهمبهر (ص) پێیان بڵێ: دهباشه ئێوه كتێبێكی تر بهێنن لهلایهن خواوه كه باشترو چاكتر بێت لهو دووانه (واته قورئان و تهورات)، ئهوه منیش شوێنی دهكهوم، ئهگهر ئێوه ڕاستگۆن.
- بورهان محەمەد ئەمینخۆ ئهگهر بهدهم بانگهوازی تۆوه نههاتن (واته نهیانتوانی كتێبی تر بهێنن)، ئهوه چاك بزانه كه ئهوانه ههر شوێنی ئارهزووی خۆیان دهكهون، كێیش ههیه لهوه گومراتره كه شوێن ئارهزووهكانی خۆی كهوتبێت، دوور له هیدایهت و ڕێنمویی خوا، بێگومان خوا هیدایهتی قهومی ستهمكار نادات.
- بورهان محەمەد ئەمینسوێند به خوا بهڕاستی ئێمه پهیامی خۆمانمان بهش بهش پێگهیاندوون بۆ ئهوهی پهند و یاداوهری وهربگرن.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوانهی پێشتر كتێبی ئاسمانیمان پێ بهخشیوون، ئهوان بهو قورئانه باوهڕ دههێنن.
- بورهان محەمەد ئەمینكاتێكیش قورئان دهخوێنرێتهوه بهسهریاندا دهڵێن: ئێمه باوهڕمان پێ هێناوه چونكه بهڕاستی ئهمه حهقیقهت و ڕاستهقینهیه لهلایهن پهروهردگارمانهوه پێمان ڕاگهیهنراوه بێگومان ئێمه پێشتر ههرموسڵمان و فهرمانبهردار بووین.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوانه دووجار پاداشتیان پێدهدرێت به هۆی خۆگری و ئارام گریانهوه، به چاكهش بهرههڵستی خراپه دهكهن، ئهوانه ههروهها لهو ڕزق و ڕۆزیهی كه پێمانداون دهبهخشن.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوانه كاتێك قسه و گوفتاری ناپهسهند و نابهجێ دهبیستن پشتی تێ دهكهن و دهڵێن به نهفامان: كارو كردهوهی خۆمان بۆ خۆمان، كارو كردهوهی ئێوهش بۆ خۆتان، سڵاوتان لێ بێت ئێمه شهڕ خواز نین و نامانهوێت هاوڕێیهتی نهفامان بكهین.
- بورهان محەمەد ئەمینبهڕاستی ئهی پێغهمبهر (ص) تۆ ناتوانیت ئیمان و باوهڕ ببهخشیت بهو كهسهی خۆشت دهوێت، بهڵكو خوا ههر كهسێكی بوێت دهیخاته سهر ڕێگهی ڕاست و ئیمانی پێدهبهخشێت، خوایش ئاگاداره بهوانهی كه ڕێبازی هیدایهتیان گرتۆته بهر.
- بورهان محەمەد ئەمین(قوڕهیش و باوهڕلاوازان له ههموو سهردهمێكدا) دهیانوت: ئهگهر ئێمه شوێنی هیدایهت و بهرنامهی ئیسلام بكهوین لهگهڵ تۆدا له وڵاتی خۆماندا دهفڕێنرێین و تووشی نههامهتی دهبین، مهگهر ئێمه شوێنێكی دوور لهستهم و پر له ئاسایشمان بۆ فهراههم نههێناون كهجۆرهها بهروبوومی بۆدێت و له ههموو نازو نیعمهتێك بههرهوهر؟ ههموویشی ڕزق و بهخششن لهلایهن ئێمهوه، بهڵام زۆربهیان نازانن و ههست بهدهسهڵاتی ئێمه ناكهن.
- بورهان محەمەد ئەمینزۆر شارو شارۆچكهمان لهناوبرد كه دانیشتوانی یاخی و له سنوور دهرچوو بوون له ژیانی دنیایاندا، جا ئهوهته خانووبهره و شوێنهكانیان چۆڵه، مهگهر كهمێك نهبێت، ههر ئێمهش خاوهنی موڵك و خانووبهره و سامانیان بووین.
- بورهان محەمەد ئەمینپهروهردگاری تۆ هیچ وڵات و شارێكی كاول نهكردووه، تا له پایتهختهكهیدا پێغهمبهرێكی نهناردبێت كه ئایهتهكانی ئێمهیان بهسهردا بخوێنێتهوه، وهنهبێت ئێمه شار و وڵاتانمان كاول كردبێت بهبێ هۆ، مهگهر كاتێك نهبێت كه دانیشتووانی ستهمكار بوون.
- بورهان محەمەد ئەمینههرچیتان پێبهخشراوه ئهوه نازونیعمهت و زینهت و جوانی ژیانی دنیایه، بهڵام دڵنیابن كه ئهو بهشهی لای خوایه چاكترو دهوامدارتره، ئایا ئهوه عهقڵ و ژیریتان ناخهنه كار؟!
- بورهان محەمەد ئەمینئایا ئهو كهسهی بهڵێنێكی چاكمان داوهتێ و پێی دهگات، وهكو ئهو كهسه وایه ههر له ژیانی دنیادا كهمێك ڕابواردنی پێبببهخشین، پاشان له دهرئهنجامی كارو كردهوهی ناپوختیدا له ئاماده كراوان بێت بۆ لێپر سینهوهو ئاگری دۆزهخ؟
- بورهان محەمەد ئەمینله ڕۆژێكدا بانگیان لێدهكرێت (بۆ لێپرسینهوه)، خوا، ڕوو بهوان دهفهرموێت: ئایا له كوێن ئهو شهریك و بتانهی كه ئێوه به هاوهڵی منتان دادهنا بهحسابی خۆتان.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوانهی بڕیاردادهی خوا دژیان دهرچوو (بهخهجاڵهتیهوه باسی ئهو كهسانه دهكهن كه گومڕایان كردوون) دهڵێن: پهروهردگارا، ئا ئهوانهی گومڕامان كردن، گومڕامان كردن وهك خۆمان گومڕا بووین، ئێمه بهرین لهوانهو له ههڵهیان لهبهردهم دادگای تۆدا، (چونكه دهسهڵاتمان بهسهر دڵیاندا نهبوو) ئهوانه (درۆ دهكهن) ئێمهیان ههر نهدهپهرست.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوسا پێیان دهوترێت: ئادهی هاوهڵانتان و خواكانتان بانگ بكهن، جا ئهوانیش بانگیان دهكهن، بهڵام وهڵام و بهدهمهوه چوون نهبوو بۆیان، ئهو كاته سزای سهختی دۆزهخ دهبینن، ئاوات دهخوازن كه خۆزگه بهڕاستی ئهوان ڕێبازی هیدایهتیان بگرتایهته بهر.
- بورهان محەمەد ئەمینرۆژێك دێت خوا بانگیان دهكات و پێیان دهفهرموێت: ئهوه وهڵامی پێغهمبهرانتان چۆن دایهوه؟
- بورهان محەمەد ئەمینله سهختیی ئهو ڕۆژه ههموو ههواڵێك فهرامۆش دهكهن (ههموو شتێكیان له بیر دهچێت) پرسیار له یهكتریش ناكهن.
- بورهان محەمەد ئەمینجا ئهوهی تۆبهی كردووه و باوهری دامهزراوی ههێناوهو كارو كردهوهی چاكی ئهنجام داوه، ئهوه بێگومان ئهوجۆره كهسانه له سهرفرازو بهختهوهران دهبن.
- بورهان محەمەد ئەمینههر پهروهردگاری تۆیه ههر چیهكی بوێت دروستی دهكات و ههڵی دهبژێرێت خاڵكی ئهو دهسهڵاتهیان نیهوسهرپشك نهكراون، پاكی و بێگهردی و بڵندی بۆ خوایه له بهرامبهر ئهو شتانهوه نهفامان دهیكهنه شهریك و هاوهڵ.
- بورهان محەمەد ئەمینههروهها پهروهردگاری تۆ دهزانێت ئهو خهڵكه چیان له سینهو دهرونیاندا شاردۆتهوه وهچی دهردهخهن و ئاشكرای دهكهن.
- بورهان محەمەد ئەمینخوا زاتێكه كه جگه لهو خوایهكی تر نیه، سوپاس و ستایش له سهرهتا و كۆتاییدا، له دنیا و قیامهتدا، ههر شایستهی ئهوه، حوكم و فهرمانرهوایش ههر بهدهست ئهوه، ههر بۆلای ئهویش دهبرێنهوه.
- بورهان محەمەد ئەمینئهی محمد (ص) بڵێ: خهڵكینه ههواڵم بدهنێ ئهگهر خوا شهوگار بكات بهههمیشهیی تا ڕۆژی قیامهت (ههر ڕۆژ نهبێتهوه) چ خوایهكی تر ههیه جگه له ا لله بتوانێت ڕوناكیتان بۆ فهراههم بهێنێت، ئایه ئێوه ئهم ڕاستیانه نابیسن؟
- بورهان محەمەد ئەمینههروهها پێیان بڵێ: ههواڵم بدهنێ ئهگهر خوا ڕۆژگاری كرده ههمیشهیی له سهرتان، تا ڕۆژی قیامهت خهیاندی، كام خوا ههیه جگه له ا لله كه شهوگارتان بۆ پێش بهێنێت تا ئارامی تێدا بگرن، ئایه ئێوه سهرنجی ئهم دیاردانه نادهن و نایانبینن؟!
- بورهان محەمەد ئەمینجا له ڕهحمهت و میهرهبانی ئهو زاته ئهوهیه كه: شهوو ڕۆژی كردووه به هۆی ئارامی و حهوانهوه و كارو كاسپی كردن و بههره بردن له بهخششهكانی، بۆ ئهوهی تا دهتوانن شوكرانه بژێر و سوپاسگوزاری بكهن.
- بورهان محەمەد ئەمینڕۆژێك دێت خوا بانگیان دهكات و پێیان دهفهرموێت: ئهوه كوان ئهو شتانهی به گومانی ئێوه ههوهڵ و شهریكی من بوون؟!
- بورهان محەمەد ئەمین(ههر لهو ڕۆژهدا) له ههر ئوممهتێك شایهتێك له خۆیان دههێنینه مهیدان له پێغهمبهران، ئهوسا بهخهڵكی سهرگهردان دهڵێین: ئادهی ئێوه بهڵگهتان چییه له سهر لادان و گوناهتان بیهێنن، ئهو ڕۆژه ئیتر زۆر بهچاكی دهزانن و دڵنیا دهبن كه حهق و حهقیقهت لای خوایه و ههر ئهو شاییستهی پهرستن بووه، ههرچی ئهو شتانهش كه بڕوایان پێی ههبوو، ههڵیان بهستبوو، ههمووی ون و نادیار و بێ نرخ دێته بهرچاو.
- بورهان محەمەد ئەمینبێگومان قارون له قهوم و خوێشانی موسا بو كهچی (بههۆی ماڵ و سامانیهوه) خۆی گیڤ دهكردهوه به سهریاندا و فیزی بهسهردا دهكردن، ئهوهنده ماڵ و سامان و داراییمان پێبهخشیبوو، كه بهڕاستی كلیلی گهنجینه و قاسهكانی با چهند كهسێكی بههێز بهگرانی ههڵدهگیران، (لهكاتی لووت بهرزیهكهیدا) ههندێك ئیمانداری خزمی پێیان وت: كهشخه مهكه و له خۆت بایی مابه بهم سامانه، چونكه بێگومان خوا ئهو كهسانهی خۆشناوێت كه كهشخه دهكهن بهسهروهت و سامانیانهوه و له خۆیان بایی دهبن.
- بورهان محەمەد ئەمینههوڵبده بهو ماڵ و سامانهی خوا پیی بهخشیووی ماڵی قیامهت و بهههشتی بهرین بكڕهو بهشی خۆشت له دنیادا بهحهڵاڵی فهرامۆش مهكه، چاكه لهگهڵ بهندهكانی خوادا بكه ههروهك خوا چاكهی هێناوهته ڕێت، نهكهیت ههوڵی فهساد و گوناهو تاوان بدهی له زهویدا، چونكه بهڕاستی خوا ئهو كهسانهی خۆشناوێت تۆی خراپه دهچینن.
- بورهان محەمەد ئەمینقاروون وتی: بێگومان ئهم سامان و داراییهم ههر به هۆی زانست و زانیاری نهخشهی خۆمهوه پێمدراوه، باشه مهگهر قاروون نهیدهزانی بهڕاستی خوا پێش ئهم چهندهها قهوم و هۆز و گهلانی له ناو بردووه كه لهو زیاتر بهدهسهڵاتر و سهروهتمهندتر بوون؟ تاوان باران پرسیاریان لێناكرێت دهربارهی گوناههكانیان (چونكه تۆماره و لای خوا ئاشكرایه).
- بورهان محەمەد ئەمینئینجا ڕۆژێك قاروون خۆی سازدا و به ڕازاوهیی چووه دهرهوه بۆ ناو قهومهكهی بۆ كهشخهكردن و خۆ نواندن، ئهوانهی كه ئاواتیان ژیانی دنیایه; وتیان: ئای خۆزگه ئێمهش وهكو قاروون، سامان و دهسهڵاتمان ببوایه، بهڕاستی خاوهنی بهختێكی گهورهیه!
- بورهان محەمەد ئەمین(بهڵام) ئهوانهی كه زانستی و زانیاری ڕاستیان پێبهخشراوه (دهربارهی حهڵاڵ و حهرام و نرخی قیامهت دهزانن) وتیان: هاوار بۆ ئێوه، بۆ تێنافكرن پاداشتی خوایی زۆر چاكتره بۆ ئهو كهسهی باوهڕی دامهزراوی هێناوهو كارو كردهوهی چاكی ئهنجام داوه، ئهو زانست و باوهڕو كردهوهیه به كهس نادرێت، تهنها به خۆگرو ئارامگران نهبێت.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوسا (كه بینیمان قاروون بهتهواوی له سنوور دهرچووه) كوتوپڕ خۆی و ماڵ و سامانیمان برد بهناخی زهویدا، هیچ دهستهو گرۆیهكی نهبوو فریای بكهوێت و له دهست خاشم و قینی خوا دهربازی بكات، بێگومان لهو كهسانهش نهبوو كه بتوانێت خۆی ڕزگار ببێت.
- بورهان محەمەد ئەمینئینجا ئهوانهی دوێنێ ئاواتیان به قاروون دهخواست دهیانوت: ئهی هاوار، بهس نهبوو وهكو ئهو تیانهچووین، دیاره كه خوا ڕزق و ڕۆزی زۆر دهبهخشێت به ههر كهس بیهوێت یاخود كهمی دهكاتهوه (بێ حیكمهت نیه)، ئهگهر فهزڵ و بههرهی خوایی نهبوایه له سهرمان، ئێمهش بهناخی زهویدا ڕۆچوو دهبووین، ئای كه ڕوون و ئاشكرایه، كافرو خوانهناسان سهرفراز نابن.
- بورهان محەمەد ئەمین(جا با خهڵكی دڵنیابن) كه: ئهو ماڵی قیامهته و ئهو بهههشتی بهرینهمان ئامادهكردووه بۆ ئهو كهسانهی كه نهلووت بهرزی و گهورهییان دهوێت له زهویدا، نه فهسادو گوناهو خراپه، سهرهنجام و سهرفرازیش ههر بۆ پارێزكاران و خواناسهكانه.
- بورهان محەمەد ئەمینئهوهی به كاروكردهوهی چاكهوه بێت ئهوه چاكتر دێتهوه ڕێی، ئهوهش بهگوناهو ههڵهوه بێت، ئهوه پاداشتی ئهوانهی كه گوناهو ههڵهیان كردووه نادرێتهوه، تهنها ئهوه نهبێت كه دهیانكرد.
- بورهان محەمەد ئەمینبهڕاستی ئهو زاتهی كه گهیاندنی قورئانی لهسهر تۆ پێویست كردووه، سهرهنجام دهتگێرێتهوه بۆ مهككه، یان قیامهت و بهههشتی بهرین، ئهی پێغهمبهر (ص) پێیان بڵێ: پهروهردگارم خۆی چاك دهزانێت و له ههموو كهس زاناتره بهو كهسهی كه ڕێنموویی و هیدایهتی هێناوه و بهو كهسهش كه لهناو گومڕاییهكی ئاشكرادایه.
- بورهان محەمەد ئەمینتۆ ئهی محمد (ص) بهتهما نهبوویت قورئانت بۆ ڕهوانه بكرێت، جگهله میهرهبانیهك نهبێت له لایهن پهروهردگارتهوه، كهوابوو خۆت مهكه به پشتیوان و هاوكاری بێ باوهڕ و خوانهناسان
- بورهان محەمەد ئەمینبا بێ باوهڕان بهرگریت نهكهن لهگهیاندنی ئایهتهكانی خوا، دوای ئهو كاتهی بۆ تۆ دابهزێنراوه، ههمیشه بانگهشه بكه بۆ لای پهروهردگارت، ههرگیز نهكهیت خۆت بخهیته ڕیزی هاوهڵگهرانهوه.
- بورهان محەمەد ئەمینلهگهڵ خوادا هانا و هاوار له خوایهكی تر مهكه، چونكه جگه لهو زاته خوایهكی تر نیه، ههرچی شت ههیه تیاچووه لهناوچووه جگه لهو زاته، فهرمانڕهوایی ههر شایستهی ئهوه، ههمووانیش ههر بۆ لای ئهو دهبرێنهوه.